मराठी भाषा गौरव दिन: मायबोलीचा सन्मान, संस्कृतीचा उत्सव (Marathi Bhasha Gaurav Din: Honoring MyBoli, Celebration of Culture)
मराठी भाषा गौरव दिन हा दरवर्षी 27 फेब्रुवारी रोजी साजरा केला जातो.
या दिवसाचे महत्त्व समजून घेण्यासाठी आधी या दिवसाचा इतिहास जाणून घेऊया.
ज्ञानपीठ पुरस्कार प्राप्त गौरवशाली मराठी कवी कुसुमाग्रज यांचा जन्मदिवस 27 फेब्रुवारी रोजी असतो.
त्यांनी मराठी भाषेच्या विकासासाठी आणि समृद्धीसाठी अमूल्य योगदान दिले. त्यांना अभिवादन म्हणून, 2013 मध्ये महाराष्ट्र सरकारने हा दिवस “मराठी भाषा गौरव दिन” म्हणून घोषित केला.
महाराष्ट्राची संस्कृती आणि ओळख म्हणून मराठी भाषेचा गौरव करण्यासाठी आणि तिचे संरक्षण करण्यासाठी हा दिवस खास महत्त्वाचा आहे.
मराठी भाषेचे वैभव (Glory of Marathi language)-
मराठी भाषेचा इतिहास दीर्घगामी आहे.
10 व्या शतकापासून ती साहित्य क्षेत्रात वापरली जात आहे.
मराठी भाषा ही भारतातील 22 अधिकृत भाषांपैकी एक आहे आणि आणि भारतातील सर्वात जास्त बोलल्या जाणाऱ्या भाषांमध्ये मराठी तिसऱ्या क्रमांकावर आहे. मराठी भाषा जगातील 10 वी सर्वाधिक बोलली जाणारी भाषा आहे.
तिला सुमारे 8 कोटींहून अधिक बोलणारे आहेत. ही भाषा साहित्य, संगीत, कला, आणि नाटकाच्या क्षेत्रात समृद्ध आहे.
संत ज्ञानेश्वर, तुकाराम, नामदेव यांच्यासारख्या संतांच्या अभंगांनी मराठी भाषेला वैभव प्राप्त केले आहे.
तसेच, विष्णूशास्त्री चिपळूणकर, विंदा करंदीकर, पु. ल. देशपांडे यांच्यासारख्या साहित्यिकांनी मराठी भाषेला एक वेगळी ओळख दिली आहे.
किती अभिमानास्पद गोष्ट आहे कि आपल्या महाराष्ट्रा ची अधिकृत राजभाषा हि मराठी आहे .
मराठी भाषेचा गौरव करण्याचे महत्त्व (Importance of glorifying Marathi language)-

“मराठी भाषा गौरव दिन”, हा दिवस आपल्यासाठी इतका महत्वाचा का आहे (“Marathi Bhasha Gaurav Din”, why this day is so important for us)?
मातृभाषेचा गौरव – भाषा ही केवळ शब्दांचा समूह नसते तर ती संस्कृती, वारसा, आणि आपल्या ओळखीचा भाग असते. मराठी भाषा गौरव दिवस आपल्या मातृभाषेचा गौरव करण्याची आणि तिचे महत्त्व जाणून घेण्याची संधी देतो.
मातेसारखी मराठी – आपल्या जीवनप्रवासात पहिले शब्द, पहिली गोष्टी आपण मराठीतच ऐकतो आणि बोलतो. मराठी ही केवळ भाषा नसून आपल्या संस्कृतीचा, भावनांचा आणि चालीरीतींचा एक अविभाज्य भाग आहे. म्हणून आज, आपल्या मातृभाषेचा गौरव करणे म्हणजे आपल्या स्वतःच्या ओळखीचा आणि संस्कृतीचा गौरव करणे आहे.
भाषिक वैभव – मराठी ही प्राचीन आणि समृद्ध भाषा आहे. तिचा वाङ्मय, कला आणि संस्कृतीचा खजिना अफाट आहे. हा दिवस या खजिन्याचा साजरा करण्याची आणि पुढच्या पिढीपर्यंत पोहोचवण्याची जबाबदारी आपल्याला आठवण करून देतो.
भाषा विकास – मराठी भाषेला आजच्या जगात टिकून राहण्यासाठी आणि प्रगती करण्यासाठी आपला सतत सहयोग आवश्यक आहे. हा दिवस आपल्या मातृभाषेच्या विकासाची कटिबद्धता दर्शवण्याची आणि त्यासाठी प्रयत्न करण्याची प्रेरणा देतो.
मराठी भाषा गौरव दिन हा केवळ एक दिवसाचा उत्सव नाही तर एक संकल्प आहे.
आपली भाषा हे आपल्या संस्कृतीचे, परंपरेचे आणि ओळखीचे प्रमुख सूत्र आहे. त्यामुळे तिचा गौरव करणे आणि तिचे संरक्षण करणे आपल्या सर्वांची जबाबदारी आहे.
मराठी भाषेचे भविष्य (Future of Marathi Language)-
आज डिजिटल युगात आपल्या भाषेचे जतन आणि संवर्धन करणे अत्यंत गरजेचे आहे. नवीन पिढीला आपली भाषा आणि संस्कृती जवळ घेऊन आणण्यासाठी प्रयत्न केले पाहिजेत.
आजच्या जगात मराठी भाषेला नवीन आव्हानांचा सामना करावा लागत आहे.
जागतिकीकरणाच्या वाऱ्यात जगभरातील अनेक भाषा या लुप्त होत आहेत त्यामुळे आपल्या मराठी भाषेची ओळख जपणे, डिजिटल युगात तिचा प्रसार करणे हे काही प्रमुख आव्हाने आहेत.
या आव्हानांवर मात करण्यासाठी आपण काय करू शकतो?
मराठी भाषेला जपण्यासाठी आपण काय करू शकतो (What can we do to preserve Marathi language)?
- मराठी बोलूया, वाचूया, लिहूया – दररोजच्या जीवनात मराठीचा वापर वाढवा. मित्र, कुटुंबिय, शेजारी यांच्याशी मराठीत संवाद साधा. मराठी पुस्तके वाचा, मराठी बातम्या पहा, मराठी गीते ऐका. सोशल मीडियावर मराठी वापराचा अभिमान बाळगा.
- पुढच्या पिढीला जोडूया – मुलांना लहानपणापासूनच मराठी भाषा, वाङ्मय, संस्कृती यांच्याशी जोडून ठेवा. त्यांना मराठी शिकवणे, मराठी गाणी ऐकवणे, मराठी चित्रपट व नाटके दाखवणे यासारख्या गोष्टी करा. त्यांच्या मराठी भाषेवरील प्रेम वाढवण्यासाठी प्रयत्न करा.
- नवीन पिढीशी समरस व्हा – नवीन पिढीला आकर्षित करणाऱ्या मार्गांनी मराठीचा प्रचार करा. मराठी भाषेतील वेबसीरीज, ॲप्स, युट्यूब चॅनेल्स या माध्यमांचा वापर करा.
- साहित्यिक आणि सांस्कृतिक कार्यक्रमांना पाठिंबा द्या – मराठी साहित्यिक आणि सांस्कृतिक कार्यक्रमांना उपस्थित राहून त्यांना प्रोत्साहन द्या.
- मराठी भाषेच्या अभियानांना सहभागी व्हा – मराठी भाषा जपणूक आणि विकासाच्या अभियानांना स्वेच्छेने सहभागी व्हा.
मराठी भाषा ही आपली मातृभाषा आहे. तिचा गौरव करणे आणि तिचे संरक्षण करणे ही आपल्या सर्वांची जबाबदारी आहे.
आपल्या छोट्या-मोठ्या प्रयत्नांनी आपण मराठी भाषेला टिकवून ठेवू शकतो आणि तिचा गौरव वाढवू शकतो.
या मराठी भाषा गौरव दिनाच्या निमित्ताने आपण सर्व मिळून आपली भाषा आणि संस्कृती जपण्याचा संकल्प घेऊया.
मराठी भाषा चिरायू होवो !
जय मराठी!